Ngày cập nhật 2024-07-18 03:43:06

Pyramid Scheme Là Gì? Cách Thức Hoạt Động Của Mô Hình Đa Cấp

Pyramid Scheme là gì? là cụm từ mà chắc chắn các độc giả của Tanca đã không ít lần nghe qua. “Đa cấp” - hình thức kinh doanh lừa đảo này không cũ nhưng chưa bao giờ ngưng xôn xao trong dư luận mỗi khi nhắc đến. Theo dõi bài viết sau để xem chúng hoạt động ra sao để có cho mình những biện pháp phòng tránh thích hợp.

Pyramid Scheme là gì?

Pyramid Scheme

Pyramid Scheme hay còn được gọi là mô hình kim tự tháp, là một loại mô hình kinh doanh không đáng tin cậy, trong đó các nhà đầu tư ban đầu kiếm lợi nhuận bằng cách tuyển dụng thành viên mới thay vì bán sản phẩm hoặc dịch vụ thực tế. Khi mà các thành viên mới tiếp tục chiêu mộ những thành viên khác, họ phải trả một phần phí cho những người đã giới thiệu họ vào mô hình. Đây là một mô hình kinh doanh bị cấm ở nhiều quốc gia vì nó thiếu tính bền vững và không được đảm bảo chất lượng. Các lợi ích mà nó hứa hẹn không thể thực hiện được, và không thể phát triển lâu dài.

Cách thức hoạt động của Pyramid Scheme

Mô hình kinh doanh Pyramid, như tên gọi của nó, có cấu trúc giống một kim tự tháp. Nó bắt đầu với một cá nhân ở đỉnh cao của hệ thống, người đóng vai trò nhà tuyển dụng ban đầu. Cá nhân này tuyển dụng một người khác và yêu cầu họ đầu tư một số tiền cố định. Khoản tiền đầu tư này sau đó được trả lại cho nhà tuyển dụng ban đầu. Để thu hồi vốn đầu tư của họ, người mới tuyển dụng phải tuyển thêm thành viên dưới quyền của họ, và mỗi thành viên này cũng phải đầu tư một khoản tiền trước.

Nếu người tuyển dụng có thành công trong việc tuyển dụng 10 người trở lên, họ sẽ thu được lợi nhuận đáng kể chỉ từ một khoản đầu tư nhỏ. Mỗi thành viên mới tuyển dụng cũng phải tìm thêm người khác để tham gia. Với mỗi 10 người mà một cá nhân đưa vào hệ thống, họ sẽ kiếm được một khoản lợi nhuận đáng kể sau khi trừ đi khoản thanh toán ban đầu mà họ trả cho người đã tuyển dụng họ.

Quá trình tuyển dụng tiếp tục cho đến khi chương trình không thể tự duy trì được. Lúc đó, những người ở đỉnh kim tự tháp kinh doanh đã kiếm được lợi nhuận khổng lồ trong khi những người ở dưới đáy mất đi số tiền đầu tư của họ.

Ví dụ, giả sử người sáng lập Mike được đại diện bằng số "một". Nếu Mike tuyển dụng 10 người ở cấp độ thứ hai ngay dưới anh ta, mỗi người trong số họ phải trả một khoản tiền cho Mike để có quyền tham gia. Các khoản phí này sẽ được chuyển trực tiếp vào túi của Mike. Sau đó, mỗi người trong 10 thành viên mới này phải tuyển dụng 10 thành viên cấp ba riêng cho mình (tổng cộng 100 thành viên), và họ cũng phải trả phí cho người tuyển dụng cấp hai, người đó phải chuyển lại một phần trăm thu nhập của họ cho Mike.

Vấn đề là một kế hoạch như vậy không thể phát triển lâu dài. Nó chỉ có thể hoạt động khi có rất nhiều người tham gia. Các thành viên bị lừa khi nghĩ rằng bằng cách đầu tư, họ sẽ kiếm được lợi nhuận lớn. Tuy nhiên, thực tế là kế hoạch này thường không tạo ra bất kỳ giá trị nào và tổ chức chương trình cũng không mua bất kỳ tài sản nào.

Các hình thức trong Pyramid Scheme

mô hình kim tự tháp

Tiếp thị đa cấp (MLM)

Khác với các hình thức kế hoạch kim tự tháp khác, tiếp thị đa cấp (MLM) là một hoạt động kinh doanh hợp pháp. Nó liên quan đến việc tuyển dụng các thành viên để giúp bán sản phẩm hoặc dịch vụ mang lại giá trị. Người tuyển dụng kiếm lợi nhuận từ việc bán hàng và không cần phải tìm thêm người tham gia. Do đó, điểm khác biệt chính giữa các mô hình kim tự tháp và tiếp thị đa cấp là mô hình thứ hai cung cấp các sản phẩm hoặc dịch vụ chất lượng, trong khi mô hình trước không.

Tuy nhiên, ngay cả trong tiếp thị đa cấp, có thể tìm thấy một biến thể tồn tại dưới dạng một sơ đồ MLM kim tự tháp. Điều này có nghĩa là biến thể đó liên quan đến việc bán các sản phẩm hoặc dịch vụ có ít hoặc không có giá trị.

Ví dụ, nó có thể liên quan đến việc bán các tài liệu in như khóa học về đầu tư. Một kế hoạch như vậy có thể tự duy trì bằng cách lôi kéo những người được tuyển dụng mua các sản phẩm không có giá trị với giá cao.

Khuyến mãi quà tặng với sơ đồ kim tự tháp

Một số kế hoạch được ẩn dưới hình thức khuyến mãi quà tặng. Thường xảy ra trong các câu lạc bộ đầu tư, chúng hoạt động theo cách như sau: một nhà tuyển dụng nhận được một món quà và nếu người mới tuyển dụng có thể thu hút nhiều người tham gia, họ cũng sẽ nhận được một món quà từ những người mà họ tuyển dụng. Những kế hoạch này thường được tích hợp vào các chương trình câu lạc bộ và được coi là không hợp pháp.

Lược đồ Ponzi

Các kế hoạch Ponzi là những hình thức đầu tư hoạt động dựa trên nguyên tắc "Cướp Peter để trả cho Paul". Mặc dù không nhất thiết phải tuân thủ cấu trúc đa cấp của sơ đồ kim tự tháp, nhưng chúng hứa hẹn mang lại lợi nhuận cao cho các nhà đầu tư hiện tại bằng cách sử dụng tiền đầu tư của những người mới tham gia. Thường xuyên, những lời hứa về lợi nhuận quá hấp dẫn so với thực tế dẫn đến sự cuốn hút đối với các kế hoạch Ponzi, và hầu hết những người tham gia cuối cùng mất hết tất cả.

Bernard Madoff, một cố vấn đầu tư nổi tiếng, được cho là đã sử dụng kế hoạch Ponzi phức tạp nhất, đã bị kết án 150 năm tù vì tổ chức một hoạt động bất hợp pháp có giá trị hàng tỷ đô la. Bernard Madoff qua đời trong tù vào ngày 14 tháng 4 năm 2021.

Bản chất của mô hình Pyramid Scheme

sắp xếp thứ bậc

Đẩy mạnh khâu tuyển dụng: Nếu một chương trình tập trung chủ yếu vào việc thu hút người khác tham gia, thay vì tập trung vào việc bán sản phẩm hoặc dịch vụ, thì có khả năng cao đó là một chương trình vi phạm pháp luật.

Không bán sản phẩm hoặc dịch vụ có thật, chất lượng: Chúng ta nên cực kỳ cảnh giác với những kế hoạch không liên quan đến việc bán bất kỳ sản phẩm hoặc dịch vụ chính hãng nào. Có những kẻ lừa đảo sẽ tạo ra các sản phẩm có vẻ lạ mắt nhằm dễ dàng đánh lừa mọi người hơn.

Hứa hẹn về lợi nhuận cao trong thời gian ngắn: Nếu một người được đưa ra một cách kiếm tiền nhanh chóng trong thời gian rất ngắn, họ nên đặt nghi ngờ về những kế hoạch như vậy. Duy nhất một cách duy nhất để một chương trình mang lại lợi nhuận nhanh chóng là nếu các khoản thanh toán từ những người mới tham gia được sử dụng để trả cho các nhà đầu tư sớm.

Không có báo cáo về doanh thu: Trước khi tham gia vào bất kỳ chương trình nào, lời khuyên là yêu cầu bằng chứng về doanh thu.

Ví dụ, bạn có thể yêu cầu xem báo cáo tài chính mà phải được kiểm toán bởi một CPA chuyên nghiệp. Báo cáo tài chính này sẽ cho thấy loại hoạt động mà công ty tham gia. Theo nguyên tắc, một kế hoạch nên có doanh thu chủ yếu từ việc bán sản phẩm hoặc dịch vụ, không phải từ việc tuyển dụng các cá nhân.

Ví dụ về Pyramid Scheme

Vào năm 2008, một chương trình kiểu sơ đồ kim tự tháp khổng lồ đã lan rộng tại Canada, hứa hẹn cơ hội làm giàu cho người dân thông qua việc bán vé du lịch tương lai của các thành viên với giá rẻ. Để tham gia, "người bán" phải trước tiên mua một tư cách thành viên với mức giá cao lên đến 3.200 đô la.

Hơn 2.000 người đã đưa ra sổ séc của mình để mua tư cách thành viên, vì họ được hứa sẽ nhận được 5.000 đô la cho mỗi thành viên tương tự mà họ đã bán. Tuy nhiên, lợi nhuận chỉ có thể được thực hiện khi các thành viên ứng cử đạt được doanh thu lên đến 100.000 đô la, yêu cầu bán ít nhất 20 vé.

Tuy nhiên, điều này gần như là không thể khi nguồn tiền dần cạn kiệt, và mọi người đã quyết liệt kiên trì với tiền bạc của mình. Vì vậy, những nhà đầu tư bức xúc đã đệ đơn tập thể để đòi lại tiền và hủy bỏ chương trình này.

Kết luận

Các bạn có thể thấy rằng mô hình kim tự tháp chính là một chiêu trò lừa đảo, đánh vào tâm lý muốn kiếm tiền nhanh chóng của con người. Vì vậy để tránh rơi vào vòng tròn không hồi kết này, Tanca hy vọng bạn sẽ đọc thật kỹ để hiểu hơn về Pyramid Scheme là gì? để có một tâm lý vững vàng, không bị cám dỗ bởi những kẻ lừa đảo.

Lê Thị Thuỳ Vi
Bài viết mới
Bài viết liên quan